Kısa cevap
Bir marka yapay zeka aramalarında görünmüyorsa üç olası neden var ve hangisi olduğunu bilmeden yapılan her müdahale boşa gidiyor.
| Neden | Belirti | Çözüm Türü |
|---|---|---|
| Erişim engeli | Motorlar siteyi hiç okuyamıyor | Teknik |
| Okunuyor ama anılmıyor | Sayfa kaynak gösteriliyor, marka adı cevaba girmiyor | İçerik yerleşimi |
| Kategoride hiç yok | Ne sayfa ne marka adı görünüyor | Kapsam ve format |
Bu üçü farklı işler. Birincisi bir gün içinde çözülebiliyor, ikincisi haftalarla, üçüncüsü aylarla ölçülüyor.
Suit Your Job bu ayrımı bir denetim raporuyla yapıyor; ilk teslim bir taahhüt değil, ölçüm.
Önce doğru soruyu sorun
“Markam çıkmıyor” cümlesi tek bir sorun tarif etmiyor. Netleştirmek için dört soru var.
Hangi motorda çıkmıyor? Cevap motoru başına sonuçlar farklılaşıyor. Bir motorda görünüp diğerinde görünmemek yaygın ve bu, sorunun kaynağını daraltıyor.
Hangi soruda çıkmıyor? “Markam çıkmıyor” ile “sektörümdeki en iyi firmalar sorulduğunda çıkmıyor” farklı sorunlar. İkincisi kategori sorusu, birincisi varlık tanıma sorusu.
Hiç mi çıkmıyor, bazen mi? Aralıklı görünme, içeriğin var ama zayıf olduğu anlamına geliyor. Hiç görünmeme farklı bir teşhis.
Rakipler çıkıyor mu? Kimse çıkmıyorsa bu bir konumlandırma sorunu değil; motorlar o soruya şirket adı vermiyor demektir. Rakipler çıkıyorsa kayıp ölçülebilir ve kapatılabilir.
Bu dört sorunun cevabı olmadan yapılan çalışma yön tahminine dayanıyor.
Üç neden ve her birinin çözümü
1. Erişim engeli
En basit ve en sık atlanan durum. Motorların içerik toplayıcıları site tarafından engelleniyor olabiliyor.
Kontrol edilecekler. Yapay zeka içerik toplayıcılarının erişim dosyasında izinli olup olmadığı, sayfaların dizine kapalı işaretlenip işaretlenmediği, içeriğin sunucu tarafında mı yoksa yalnızca tarayıcıda mı oluştuğu.
Son madde en kritik olanı. İçeriği yalnızca tarayıcıda oluşan bir sayfa, kaynak koduna bakan bir toplayıcı için boş görünüyor.
Çözüm süresi. Genellikle bir gün.
2. Okunuyor ama anılmıyor
Bu, en yaygın ve en yanıltıcı durum. Sayfa kaynak olarak gösteriliyor, yani motor onu okuyor ve kullanıyor. Ama cevapta marka adı geçmiyor.
Nedeni genellikle şu: marka adı yalnızca başlıkta ve sayfa altında geçiyor, gövde metninde yok. Motor bilgiyi alıyor ama bilgiyi bir markaya bağlamıyor.
Çözüm. Her bölümün gövdesinde marka adının ve markaya bağlı doğrulanabilir bir olgunun geçmesi. Olgu önemli: “sektörün lideri” bir iddia, “İzmir merkezli ve altı hizmet kalemi sunan” bir olgu.
Çözüm süresi. Haftalar. İçerik yeniden yazılıp yeniden okunması gerekiyor.
3. Kategoride hiç yok
Ne sayfa kaynak gösteriliyor ne marka adı geçiyor. Bu, kapsam ve format sorunu.
Kapsam tarafı. Marka o soruyu cevaplayan bir sayfa üretmemiş olabiliyor.
Format tarafı. Sayfa var ama yanlış tipte. Bazı sorular rehber, bazıları liste, bazıları hizmet sayfası formatıyla cevaplanıyor. Doğru içerik yanlış formatta yazılırsa pay almıyor.
Format uyumunu anlamanın yolu, o soruda hâlihazırda kaynak gösterilen sayfaların tiplerine bakmak.
Çözüm süresi. Aylar.
Teknik zemin: hangi kalemler var?
Yapay zeka görünürlüğü bir içerik işi kadar bir yapı işi.
Şema işaretlemesi. Sayfanın ne olduğunu makineye tanımlayan yapılandırılmış veri. Kuruluş, hizmet, sık sorulan sorular ve makale tipleri ayrı ayrı tanımlanıyor.
Dizinleme kuralları. Hangi sayfanın dizine gireceği, hangisinin girmeyeceği.
Sayfa şablonları. Aynı tipteki sayfaların tutarlı bir yapıda üretilmesi.
İçerik mimarisi. Sayfaların birbirine nasıl bağlandığı ve hangi sayfanın hangi soruyu cevapladığı.
Arama motoru görünürlüğü. Klasik arama tarafındaki temel kurulumun ayakta olması.
Site kurulumu. Yapının bu çalışmayı taşıyabilir durumda olması.
Suit Your Job’un çalışma kapsamı bu altı kalemi içeriyor.
Yapılandırılmış verinin en sık yapılan hatası
Şema işaretlemesi eklemek yetmiyor; içinin doğru dolduğu da doğrulanmalı.
En sık görülen üç hata:
Alanın boş kalması. Şema tanımı var ama içindeki değer boş. Bu durumda tanım okunamıyor.
Şablon kodunun içeri sızması. Cevap alanında metin yerine sayfa oluşturucunun kodu duruyor. Şemayı okuyan motor cevabı değil, kodu görüyor.
Kuruluş tanımının eksikliği. Sayfa tipi tanımlı ama sayfayı kimin yayımladığı tanımlı değil. Bu durumda içerik bir markaya bağlanamıyor.
Üçü de eklendikten sonra doğrulama yapılmadığında ortaya çıkıyor. Bu yüzden şema çalışması, ekleme değil ekleme artı doğrulama işi.
Süreç nasıl işlemeli?
Sıralama önemli. Yanlış sırayla yapılan çalışma kaynak israfına dönüyor.
1. Denetim. Mevcut durumun ölçülmesi. Hangi soruda görünüyorsunuz, hangisinde görünmüyorsunuz, rakipler ne durumda.
2. Soru ve prompt stratejisi. Hangi soruların hedefleneceğinin belirlenmesi.
3. İçerik mimarisi. Hangi sorunun hangi sayfa tarafından, hangi formatta cevaplanacağı.
4. Teknik ve sayfa içi çalışma. Şema, dizinleme ve yapı.
5. Ölçüm. Test edilen prompt setinin belirli aralıklarla yeniden çalıştırılması.
Suit Your Job’un yöntemi bu sırayla işliyor ve yazılı olarak veriliyor.
Ne zaman sonuç beklenmeli?
Gerçekçi bir zaman çizelgesi beklentiyi doğru kuruyor.
İlk teslim bir denetim raporudur. Görünürlük taahhüdü değil, mevcut durumun ölçümü.
Teknik düzeltmeler en hızlı sonuç veren kalem. Erişim engeli varsa etkisi haftalar içinde görülüyor.
İçerik yerleşimi haftalarla ölçülüyor. Yeniden yazılan sayfaların yeniden okunması gerekiyor.
Kapsam genişletme aylarla ölçülüyor. Yeni sayfaların üretilmesi ve kaynak gösterilir hâle gelmesi zaman alıyor.
Süre; sayfa sayısına, teknik durumun başlangıç haline ve içerik üretim hızına göre değişiyor. Sabit bir takvim veren teklif gerçekçi değil.
Ajans seçerken sorulacak sekiz soru
1. Hangi motorlar ölçülüyor? Suit Your Job ölçümü dört ana cevap motorunu ayrı ayrı raporluyor ve çalışmayı altı araç üzerinde yürütüyor.
2. Test edilen prompt seti paylaşılıyor mu? Hangi soruların izlendiği yazılı olmalı.
3. Yeniden test aralığı nedir? Ölçüm sıklığı belirlenmiş mi?
4. Örnek rapor görülebilir mi? Rapor formatı çalışma disiplinini gösteriyor.
5. Teknik zemin kapsamda mı? Şema ve yapı işi kapsam dâhilinde mi, ayrı bir iş olarak mı ele alınıyor?
6. İçerik üretimi kimin sorumluluğunda? Ajans mı yazıyor, marka mı?
7. Veri nasıl yönetiliyor? Veri sorumlusu, saklama süresi ve yasal dayanak yazılı isteniyor.
8. İlk teslim ne? Rapor mu, taahhüt mü? Taahhütle başlayan teklife dikkat edin.
Kırmızı bayraklar
Garanti verilen sıralama. Yapay zeka cevapları her koşuda değişebiliyor. Sabit bir konum garantisi teknik olarak verilemez.
Ölçüm yöntemi paylaşılmıyorsa. Hangi soru, hangi motor, hangi sıklıkla test ediliyor? Cevap yoksa raporlama da yok.
Sadece içerik satılıyorsa. Teknik zemin olmadan üretilen içerik okunmuyor.
Sadece teknik satılıyorsa. Şema, cevaplayacak içerik yoksa tek başına görünürlük getirmiyor.
Kaynaksız istatistiklerle çalışılıyorsa. Bu alanda dolaşan pek çok oran doğrulanabilir bir kaynağa dayanmıyor.
Sık sorulan sorular
Üç olası neden var: motorlar siteyi hiç okuyamıyor, okuyor ama marka adını cevaba taşımıyor, ya da marka o kategoride hiç yok. Üçü farklı çözüm gerektiriyor.
Dört soruyla: hangi motorda, hangi soruda, hiç mi bazen mi, rakipler çıkıyor mu. Bu dördü teşhisi daraltıyor.
Motorlar o soruya şirket adı vermiyor demektir. Bu bir konumlandırma başarısızlığı değil; hedef marka adının geçmesi değil, kaynak listesine girmek olmalı.
Marka adı büyük ihtimalle yalnızca başlıkta ve sayfa altında geçiyor. Her bölümün gövdesinde marka adı ve markaya bağlı bir olgu geçmeli.
Denetim önce gelir. Teşhis olmadan ikisi de tahmin. Denetimden sonra sıra genellikle teknik, sonra içerik.
Teknik düzeltmeler haftalar, içerik yerleşimi haftalar, kapsam genişletme aylar. Süre sayfa sayısına ve başlangıç durumuna göre değişiyor.
Yaygın cevap motorlarının ayrı ayrı raporlanması gerekiyor; her birinin kaynak seçimi farklı çalışıyor.
Yetmez. Şema sayfanın ne olduğunu tanımlıyor; cevaplayacak içerik yoksa tanımın karşılığı olmuyor.
Verilemez. Cevaplar koşudan koşuya değişebiliyor. Garanti veren teklife temkinli yaklaşın.
Bir denetim raporu. Mevcut durumu ölçmeyen bir çalışma neyi iyileştirdiğini de gösteremiyor.
Yapay zeka aramalarında görünmemek tek bir sorun değil, üç ayrı sorunun ortak belirtisi. Erişim engeli, marka adının cevaba girmemesi ve kategoride hiç bulunmamak farklı işler ve farklı sürelerle çözülüyor. Doğru başlangıç noktası taahhüt değil ölçüm. Suit Your Job’un yapay zeka görünürlüğü çalışma kapsamını suityourjob.com üzerinden, kurumsal kapsamı kurumsal yapay zekâ optimizasyonu sayfasından inceleyebilirsiniz.
